Logo MatmaKorMatmaKor

Blog · · 2 min czytania

(a+b)² to nie a² + b². Wzór pokazany na kwadracie

Dlaczego (a+b)² to nie a² + b²? Rysuję kwadrat o boku a+b i pokazuję, skąd we wzorze bierze się 2ab. Na koniec sprawdzamy wszystko na liczbach.

Adam PierzynowskiAdam Pierzynowskikorepetytor matematyki
(a+b)² to nie a² + b². Wzór pokazany na kwadracie
W tym wpisie

Bardzo często widzę taki zapis: . Wygląda logicznie, bo „kwadrat rozkłada się na oba składniki”. Niestety to błąd, i to jeden z najczęstszych w całej szkolnej matematyce. Zobaczmy, dlaczego tak nie jest.

Sprawdź na liczbach

Najprostszy test to wstawić liczby, np. i . Najpierw policz nawias, potem potęgę (tak jak w kolejności działań):

A teraz „wzór” z błędem:

, więc i  to nie to samo. Brakuje aż . Skąd się bierze ta różnica?

Kwadrat o boku a + b

Narysuj kwadrat i podziel każdy jego bok na dwa odcinki: jeden o długości , drugi o długości . Cały bok ma więc długość , a pole kwadratu to .

Teraz poprowadź dwie linie podziału: jedną pionową, drugą poziomą. Kwadrat rozpada się na cztery części, a nie na dwie:

  • kwadrat o boku , jego pole to ,
  • kwadrat o boku , jego pole to ,
  • dwa prostokąty o bokach i , każdy ma pole .
Kwadrat o boku a+b: a², b² i dwa prostokąty ab

Pole całego kwadratu to suma pól wszystkich części:

Pisząc , gubisz te dwa prostokąty. Dla i  mają one razem pole , czyli dokładnie tyle, ile brakowało: .

To samo bez rysunku: mnożenie nawiasów

Potęga to po prostu . Mnożysz każdy wyraz z pierwszego nawiasu przez każdy z drugiego:

Wychodzą cztery iloczyny, tak samo jak cztery części na rysunku. Dwa środkowe są takie same, więc łączysz je w .

Przykład z literą

Rozpisz . Tutaj , :

Jeśli wyszło ci , wróć do rysunku: zabrakło dwóch prostokątów o polu każdy.

Do zapamiętania: . Kwadrat sumy to kwadrat pierwszego, plus podwojony iloczyn, plus kwadrat drugiego. Nie wiesz, czy dobrze? Wstaw małe liczby i porównaj wyniki.

Zobacz na filmie

Miniatura: (a+b)² to nie a² + b² – pokazuję na kwadracie Shorts
(a+b)² to nie a² + b² – pokazuję na kwadracie

Spróbuj sam

Rozpisz albo policz, korzystając ze wzoru :

  1. : policz najpierw normalnie, potem ze wzoru, a na koniec sprawdź, ile wychodzi z błędnego
  2. : zapisz jako

Odpowiedzi: 1. ; ze wzoru ; błędnie , czyli brakuje ; 2. ; 3. ; 4. .

Czytaj dalej

Chcesz przerobić to razem?

Na zajęciach tłumaczę krok po kroku, na tej samej tablicy co we wpisach. Klasa ucznia, cel i dogodne godziny wystarczą, żeby zacząć.